สหกรณ์ปฏิรูปที่ดินอำเภอวังน้ำเย็นฯ จ.สระแก้ว ทำเกษตรแบบผสมผสาน และต่อยอดเพื่อส่งผักขายตลาดไท

สำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัดสระแก้ว (ส.ป.ก.สระแก้ว)  ดำเนินการจัดที่ดินทำกินให้ชุมชนตามนโยบายรัฐบาล บนพื้นที่เป้าหมายยึดคืนตามคำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ ที่ 36/2559 สั่ง ณ วันที่ 5 กรกฎาคม 2559 ให้กับเกษตรผู้ยากไร้ไม่มีที่ดินทำกินและที่อยู่อาศัย โดยได้จัดตั้งสหกรณ์ขึ้นทั้งหมด 4 แห่ง เพื่อบริหารจัดการพื้นที่และดูแลพี่น้องเกษตรกรสมาชิก ซึ่งสหกรณ์ปฏิรูปที่ดินอำเภอวังน้ำเย็น (คทช.) จำกัด ตั้งอยู่ที่ ต.คลองหินปูน อ.วังน้ำเย็น  จ.สระแก้ว เป็นสหกรณ์หนึ่งในแปลงโครงการจัดที่ดินทำกินให้ชุมชนตามนโยบายรัฐบาล (คทช.) จัดตั้งเมื่อวันที่ 1 สิงหาคม 2560 มีเนื้อที่ 321 ไร่ และมีเกษตรกรได้รับการคัดเลือกเข้าร่วมกลุ่มสหกรณ์ จำนวน 36 ราย

ภายหลังจากการจัดตั้งสหกรณ์ปฏิรูปที่ดินอำเภอวังน้ำเย็น (คทช.) จำกัด และเกษตรกรได้เข้าพื้นที่แล้ว ส.ป.ก.สระแก้ว พร้อมกับหน่วยงานภาคีเครือข่าย จึงได้ร่วมกันบูรณาการและพัฒนาพื้นที่ให้มีความพร้อมในการเข้าทำประโยชน์ของเกษตรกรทั้งงานพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน เช่น การสร้างถนนสายหลักสายซอย โดย ส.ป.ก. การสร้างบ้านพักอาศัยของสมาชิกโดยสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.) ที่ให้ทุนเป็นวัสดุในการก่อสร้าง การไฟฟ้าส่วนภูมิภาคช่วยเรื่องการปักเสาและพาดสายไฟฟ้า กรมทรัพยากรน้ำช่วยดูเรื่องแหล่งน้ำ กรมชลประทานช่วยในเรื่องการสร้างอ่างเก็บน้ำ กรมพัฒนาที่ดินช่วยเรื่องของการดูแลพื้นที่ ดูแลดิน ตรวจสอบดิน เป็นต้น และงานพัฒนาเรื่องของอาชีพ ส.ป.ก. สนับสนุนและแนะแนวทางการทำการเกษตรในตอนเริ่มต้นให้เกษตรกรปลูกผักระยะสั้น และปลูกพืชหมุนเวียน ให้มีพอรับประทานเหลือก็นำไปจำหน่าย จนถึงวันที่เกษตรกรอยู่ได้และรวมกลุ่มกันปลูกผักขาย จนสามารถดำเนินตามหลักการตลาดนำการผลิต ที่ ส.ป.ก. ได้ลงนามร่วมกับ ตลาดไท

ดร.วิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข เลขาธิการสำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.) เปิดเผยว่า ตามที่   ส.ป.ก. ได้ลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือการส่งเสริมการผลิตอาหารปลอดภัยและการตลาดนำการผลิตระหว่างกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (กรมวิชาการเกษตร กรมส่งเสริมการเกษตร กรมส่งเสริมสหกรณ์ และส.ป.ก.)  กับ บริษัท ไทย แอ๊กโกร เอ็กซเชนจ์ จำกัด (ตลาดไท) โดยวัตถุประสงค์ในการขับเคลื่อนนโยบาย “ตลาดนำการผลิต” ให้เกิดผลเป็นรูปธรรม โดยร่วมมือกับ ตลาดไท ในฐานะตลาดกลางค้าส่งสินค้าเกษตรที่มีส่วนสำคัญในการดูแลเกษตรกรให้เข้าถึงตลาดได้ง่าย และทำหน้าที่เป็นกลไกสนับสนุนให้เกษตรกรผลิตสินค้าที่ตรงกับความต้องการของตลาด มีคุณภาพสามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ ภายใต้โครงการ “ผักปลอดภัย ผักร่วมใจ” ซึ่ง ส.ป.ก. ได้ติดตามผลการดำเนินงานอยู่เสมอ และยังได้ส่งเสริมให้เกษตรกรที่มีความพร้อมในการขยายกำลังการผลิต ทำการเพิ่มผลผลิตให้มากขึ้น เพื่อให้มีรายได้เพิ่มขึ้น ตลอดจนเข้าไปส่งเสริมความรู้ในเรื่องการแปรรูปผลผลิตในแปลง เพื่อเป็นการเพิ่มมูลค่าสินค้า พร้อมทั้งกำชับ ให้ ส.ป.ก. สระแก้ว เข้าไปช่วยให้คำแนะนำและสนับสนุนองค์ความรู้ต่าง ๆ ให้กับเกษตรกร เพื่อให้ผลผลิตที่ออกมามีคุณภาพตรงตามข้อตกลงใน MOU  เกษตรกรในแปลงก็จะได้สามารถส่งผักไปขายที่ตลาดไทได้ ถือเป็นช่องทางการจำหน่าย โดยยึดหลักการตลาดนำการผลิต ตามนโยบายของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์

นายทนงศักดิ์ อนุนิวัฒน์ ประธานสหกรณ์ปฏิรูปที่ดินอำเภอวังน้ำเย็น (คทช.) จำกัด จังหวัดสระแก้ว กล่าวว่า สมาชิกในแปลงทำเกษตรผสมผสาน ปลูกพืชผักผลไม้หมุนเวียนกันตามแต่ความถนัดของแต่ละคน ผักสวนครัวที่ปลูกก็จะมี โหระพา กะเพรา ถั่วฝักยาว บวบ มะระ มะละกอ ฟัก ฟักทอง ถั่วลิสง และพืชสมุนไพร ที่ตอนนี้ตลาดมีความต้องการสูงเนื่องจากสถานการณ์โควิด-19 ก็จะปลูก ข่า ตะไคร้ มะกรูด ขมิ้น ไพร ผักสวนครัวกับพืชสมุนไพรก็จะนำไปขายเองที่ตลาดในชุมชน และมีพ่อค้ามารับซื้อที่แปลงบ้าง ทำให้มีรายได้ต่อเดือนประมาณ 10,000 บาท ถือว่าเป็นรายได้ที่ดีเลยทีเดียว ในแปลงยังปลูกพืชเศรษฐกิจอีกด้วย เช่น มันสำปะหลัง มันแครอท ข้าวโพด นอกจากนี้ยังเลี้ยงไก่ไข่ ไก่พื้นบ้าน ปลาดุก ปลานิล และยังทำปุ๋ยมูลไส้ดินขายด้วย ซึ่ง ส.ป.ก.สระแก้ว ก็เข้ามาแนะนำในเรื่องของการแปรรูปผลผลิตต่าง ๆ เพราะพอถึงช่วงฤดูกาลออกผล ก็จะออกมาแบบล้นตลาด จึงแนะนำให้ทำการแปรรูป ซึ่งสมาชิกก็ทำ มันฉาบ ภายใต้แบรนด์ “มันฉาบ คทช.421” ถือว่าเป็นสินค้าที่ขายดี ตลาดมีความต้องการ มียอดสั่งเข้ามาอยู่ตลอด  และตอนนี้สมาชิกก็กำลังจะทำการขายผ่านช่องทางออนไลน์ เนื่องจากได้ไปเข้าร่วมการอบรมหลักสูตร การตลาดออนไลน์ ที่ทาง ส.ป.ก. ส่วนกลาง จัดอบรมเพื่อให้เกษตรกรมีช่องทางการจำหน่ายสินค้าที่หลากหลายมากยิ่งขึ้น

“สมาชิกในกลุ่มมีจำนวน 36 ราย ทุกคนพูดเป็นเสียงเดียวกันว่า มีความสุขที่ได้มีที่ดินทำกินเป็นของตัวเอง   มีอาชีพ มีเงิน มีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น ขอขอบคุณรัฐบาล ส.ป.ก. และ ส.ป.ก. สระแก้ว ที่ส่งเจ้าหน้าที่เข้ามาให้ความรู้และคอยให้คำปรึกษาอยู่เสมอ ขอบคุณสำหรับโครงการดี ๆ อย่าง โครงการผักปลอดภัย ผักร่วมใจ ที่ ส.ป.ก. ได้ทำ MOU กับตลาดไท ทำให้มั่นใจว่าปลูกผักแล้วมีตลาดรับซื้อที่แน่นอน ตอนนี้สมาชิกในกลุ่มก็กำลังดูแลผักในแปลงให้มีคุณภาพตรงตามข้อกำหนดของ MOU เจ้าหน้าที่ ส.ป.ก. ก็เข้ามาช่วยดูแลและตรวจสอบคุณภาพผัก เพื่อที่เราจะได้ส่งผักได้ ในอนาคตถ้าส่งผักไปขายตลาดไทได้ เราก็สามารถวางแผนการผลิตได้ตามความต้องการของตลาด ที่สำคัญผัก ที่เราปลูกก็ปลูกแบบอินทรีย์ เพราะเรายึดหลักที่ว่า เราปลูกผักปลอดภัยกินเองแบบไหน เราก็จะทำให้ลูกค้าได้กินผัก   ที่ปลอดภัยเช่นกัน”…ประธาน กล่าวทิ้งท้าย

เลขาธิการ ส.ป.ก. กล่าวเพิ่มเติมว่า นอกจากนี้ ส.ป.ก.สระแก้ว ก็ได้ดำเนินการจัดทำโครงการต่าง ๆ เพื่อเป็นการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพ ของเกษตรกรอยู่เสมอ เช่น โครงการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพเพื่อแก้ไขปัญหาที่ดินทำกินของเกษตรกร กิจกรรมยกระดับรายได้เกษตรกรในเขตปฏิรูปที่ดินเพื่อลดความเหลื่อมล้ำ โดยในโครงการก็จะมีหลักสูตรต่าง ๆ ที่นำไปส่งเสริมให้เกษตรกรได้เรียนรู้และปฏิบัติตาม โดยมีเจ้าหน้าที่ ส.ป.ก. เป็นพี่เลี้ยงคอยให้คำปรึกษาและคำแนะนำ ได้แก่ หลักสูตร การผลิตตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียงและระบบเกษตรกรรมยั่งยืน ประกอบด้วย 2 กิจกรรม คือ 1 การส่งเสริมการผลิตผักปลอดสารพิษ และ2 ระบบการให้น้ำกับพืช หลักสูตร การส่งเสริมและพัฒนาอาชีพเกษตรกรในพื้นที่แปลงรวม ประกอบด้วย กิจกรรมส่งเสริมนวัตกรรมเครื่องสับย่อยหญ้าอาหารสัตว์ และกิจกรรม ส่งเสริมการปลูกพืชในโรงเรือนกางมุ้ง มีวัตถุประสงค์เพื่อให้เกษตรกรเกิดแนวคิดในการประกอบอาชีพทั้งในและนอกภาคการเกษตรสามารถสร้างรายได้และมีรายได้เลี้ยงครอบครัว เพื่อเสริมสร้างกระบวนการเรียนรู้ในการพัฒนาสินค้าเกษตรและผลิตภัณฑ์ชุมชนให้สอดคล้องกับความต้องการของตลาด เพื่อเพิ่มช่องทางการจำหน่ายสินค้า เพื่อเพิ่มศักยภาพและขีดความสามารถในการแข่งขัน รวมถึงการพัฒนาต่อยอดทางธุรกิจอันจะนำไปสู่ความเข้มแข็งและยั่งยืนต่อไป