ไทยผลักดันร่างมาตรฐานปริมาณสารพิษตกค้างสูงสุด (MRLs) จากข้อมูลวิจัยสู่เวทีโลก พร้อมปกป้องสุขภาพผู้บริโภค

นางสาวปรียานุช ทิพยะวัฒน์ รองอธิบดีกรมวิชาการเกษตร กรมวิชาการเกษตร ทำหน้าที่หัวหน้าคณะผู้แทนไทย พร้อมด้วยนางสาวณมาพร อัตถวิโรจน์ รักษาการผู้เชี่ยวชาญด้านมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหาร สำนักกำหนดมาตรฐาน สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.) และผู้แทนจากกรมวิชาการเกษตร กรมปศุสัตว์ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา และประธานกลุ่มอุตสาหกรรมอาหารและเครื่องดื่ม เข้าร่วมการประชุมคณะกรรมการโคเด็กซ์ สาขาสารพิษตกค้าง (Codex Committee on Pesticide Residues; CCPR) ครั้งที่ 57 ระหว่างวันที่ 7 – 12 กันยายน 2569 ณ กรุงปักกิ่ง สาธารณรัฐประชาชนจีน และเข้าร่วมการประชุมระหว่างคณะกรรมการประสานงานภูมิภาคเอเชีย (Coordinating Committee for Asia: CCASIA) กับกลุ่มสหภาพยุโรป และ QUAD ในวันที่ 6 กันยายน 2569 เพื่อร่วมหารือประเด็นสำคัญต่าง ๆ ก่อนการประชุม CCPR

ในการประชุม CCPR ครั้งนี้ ที่ประชุมได้เห็นชอบให้ผ่านร่างค่า MRLs ของวัตถุอันตรายทางการเกษตร จำนวน 29 ชนิดสาร รวมทั้งหมด 344 ค่า ซึ่งในจำนวนนี้มีร่างค่าง MRLs ของสารที่ได้จากข้อมูลการศึกษาการตกค้างจากการใช้วัตถุอันตรายทางการเกษตรตามคำแนะนำ (supervised residue trial data; SRT) ของประเทศไทย จำนวน 5 รายการ ได้แก่ (1) สาร Azoxystrobin ในคะน้าที่ 1.5 mg/kg (2) สาร Dinotefuran ในทุเรียนที่ 0.7 mg/kg (3) สาร Dinotefuran ในมะม่วงที่ 0.6 mg/kg (4) สาร Spinetoram ในคะน้าที่ 10 mg/kg และ (5) สาร Trifloxystrobin ในมะม่วงที่ 0.7 mg/kg ทั้งนี้ ร่างค่า MRLs ดังกล่าวจะได้รับการเสนอต่อคณะกรรมาธิการโคเด็กซ์ (Codex Alimentarius Commission; CAC) เพื่อพิจารณารับรองในขั้นที่ 5/8 เพื่อประกาศเป็นมาตรฐานระหว่างประเทศต่อไป ซึ่งจะทำค่าดังกล่าวได้รับการยอมรับในเวทีองค์การการค้าโลก (WTO) สำหรับให้ประเทศสมาชิกนำไปใช้อ้างอิงในการค้าระหว่างประเทศต่อไป ซึ่งจะช่วยลดผลกระทบจากการประยุกต์ใช้ค่า default limit ที่ระดับ 0.01 mg/kg หรือต่ำกว่า เนื่องจากการไม่มีค่า MRLs

นอกจากนี้ ประเทศไทยยังได้ร่วมแสดงท่าทีในประเด็นสำคัญที่มีผลกระทบต่อการผลิต การค้า การควบคุมตรวจสอบสารพิษตกค้าง (pesticide residues) และความปลอดภัยของผู้บริโภค ซึ่งที่ประชุมได้เห็นชอบข้อเสนอของประเทศไทย ได้แก่
• การลงบันทึกสงวนสิทธิ์ของประเทศไทยต่อการผ่านร่างค่า MRLs จำนวน 4 รายการ ได้แก่ (1) สาร Bifenthrin สำหรับกลุ่มไขมันสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมเว้นไขมันนมที่ 3 mg/kg (2) สาร Bifenthrin สำหรับกลุ่มกล้ามเนื้อสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่นอกเหนือจากสัตว์ทะเลที่เลี้ยงลูกด้วยนมที่ 0.2 mg/kg
(3) สาร Fluopyram สำหรับกลุ่มนมที่ 0.8 mg/kg และ (4) สาร Indoxacarb สำหรับกลุ่มไขมันสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมเว้นไขมันนมที่ 2 mg/kg เนื่องจากผลการประเมินความเสี่ยงจากการได้รับสัมผัสทางอาหารบนพื้นฐานข้อมูลการบริโภคอาหารของคนไทยเกินค่าความปลอดภัย
• การสนับสนุนให้คงการใช้ค่า CXLs ของกลุ่มย่อยพริก (VO 0051) โดยอนุโลมให้ครอบคลุมกระเจี๊ยบเขียว มาร์ทีเนีย และกระเจี๊ยบแดงต่อไปเป็นการชั่วคราว

ทั้งนี้ มกอช. จะร่วมมือกับกรมวิชาการเกษตรในการจัดทำข้อมูล SRT ของประเทศไทยและจัดส่งข้อมูลแก่ JMPR สำหรับการกำหนดค่า CXLs จำนวน 2 รายการ ตามแผนการประเมิน ได้แก่ (1) สาร Isocycloseram ในมะม่วง ในปี 2028 และ (2) สาร Flutriafol ในทุเรียน ในปี 2029 รวมทั้งติดตามผลการประเมินความเสี่ยงและข้อเสนอร่างมาตรฐานโคเด็กซ์ที่เกี่ยวข้องกับสารพิษตกค้าง เพื่อผลักดันให้มาตรฐานสอดคล้องกับหลักวิชาการ อยู่บนพื้นฐานของข้อมูลวิทยาศาสตร์ ปกป้องสุขภาพผู้บริโภค และลดอุปสรรคทางการค้า พร้อมทั้งเสริมสร้างบทบาทของประเทศไทยในเวทีการกำหนดมาตรฐานอาหารระหว่างประเทศต่อไป