วธ. จัดใหญ่ลอยกระทง 2569 นายกฯ เปิดงานวัดอรุณฯ “ซาบีดา” เปิดทรงวาดนฤมิต เนรมิตสองแลนด์มาร์กริมเจ้าพระยา ชูแต่งไทย–ลอยกระทงรักษ์โลก ผสานวัฒนธรรมกับนวัตกรรมร่วมสมัย หนุนเศรษฐกิจวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน

นางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม กล่าวว่า กระทรวงวัฒนธรรม (วธ.) โดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม (สวธ.) เดินหน้ายกระดับการจัดงานประเพณีลอยกระทง พุทธศักราช 2569 ภายใต้แนวคิด “ลอยกระทง ไท ไทย สืบสานคุณค่า สู่คนรุ่นใหม่” มุ่งสืบสานมรดกทางวัฒนธรรมควบคู่กับการสร้างสรรค์กิจกรรมร่วมสมัยและการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม โดยในวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569 เวลา 19.00 น. นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี มีกำหนดเป็นประธานในพิธีเปิดงาน ณ วัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร โดยมีนางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม กล่าวรายงานการจัดงาน พร้อมด้วยคณะรัฐมนตรี คณะทูตานุทูต นายประสพ เรียงเงิน ปลัดกระทรวงวัฒนธรรม นางโชติกา อัครกิจโสภากุล อธิบดีกรมส่งเสริมวัฒนธรรม ผู้บริหารกระทรวงวัฒนธรรม ผู้แทนหน่วยงานภาคีเครือข่าย และแขกผู้มีเกียรติเข้าร่วม ก่อนที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมจะเดินทางไปเป็นประธานพิธีเปิดงาน “ทรงวาดนฤมิต สายธาราแห่งพระแม่คงคา” (LOY KRATHONG SONG WAT: River Meets Magic) ณ ลานช้าง AWC ย่านประวัติศาสตร์ถนนทรงวาด เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร ในเวลา 20.30 น. เพื่อเชื่อมโยงเสน่ห์ประเพณีไทยกับนวัตกรรมร่วมสมัย พร้อมเชิญชวนประชาชนร่วมแต่งกายด้วยชุดไทยและสืบสานประเพณีลอยกระทงอย่างเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม

นางสาวซาบีดา กล่าวต่อว่า การจัดงานประเพณีลอยกระทงในปีนี้ วธ. โดย สวธ. มุ่งขับเคลื่อนนโยบายการอนุรักษ์ สืบสาน และต่อยอดทุนทางวัฒนธรรมของชาติให้สอดคล้องกับบริบทสังคมร่วมสมัย โดยให้ความสำคัญกับการรักษาคุณค่าของประเพณีลอยกระทงที่สะท้อนความผูกพันระหว่างวิถีชีวิตของผู้คนกับสายน้ำ ความกตัญญู การขอขมาต่อธรรมชาติ ตลอดจนภูมิปัญญาและความเชื่อที่สืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น ควบคู่กับการเปิดโอกาสให้ประชาชนทุกช่วงวัย โดยเฉพาะเด็ก เยาวชน และคนรุ่นใหม่ ได้เข้ามามีส่วนร่วมในการเรียนรู้และสร้างสรรค์กิจกรรมทางวัฒนธรรมในรูปแบบที่หลากหลาย พร้อมส่งเสริมแนวทางการลอยกระทงที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ทั้งการเลือกใช้วัสดุธรรมชาติที่ย่อยสลายได้ง่าย การลดปริมาณขยะในแหล่งน้ำ และการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาประยุกต์ใช้เป็นทางเลือกในการสืบสานประเพณี เพื่อให้การจัดงานสามารถสร้างคุณค่าทั้งด้านวัฒนธรรม สังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อมได้อย่างสมดุลและยั่งยืน

จากความสำเร็จของการจัดงานประเพณีลอยกระทงในปีที่ผ่านมา ซึ่งได้รับการตอบรับอย่างดียิ่งจากประชาชนและนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ วธ. โดย สวธ. จึงเดินหน้าสานต่อความร่วมมือกับหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และเครือข่ายทางวัฒนธรรมอย่างต่อเนื่อง โดยมีกรมส่งเสริมวัฒนธรรมเป็นหน่วยงานหลักในการประสานการจัดกิจกรรม ร่วมกับกรุงเทพมหานคร สำนักงานตำรวจแห่งชาติ บริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) บริษัท ไทยกรุ๊ป โฮลดิ้งส์ จำกัด (มหาชน) สมาคม Made in Song Wat ตลอดจนหน่วยงานภาคีเครือข่ายและชุมชนในพื้นที่ เพื่อยกระดับการจัดงานให้มีความพร้อมทั้งด้านสถานที่ การอำนวยความสะดวก ความปลอดภัย การบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม และการสร้างประสบการณ์ทางวัฒนธรรมที่มีคุณค่า โดยมุ่งเชื่อมโยงพื้นที่ประวัติศาสตร์ริมแม่น้ำเจ้าพระยาเข้ากับกิจกรรมสร้างสรรค์ร่วมสมัย ตลอดจนขยายความร่วมมือไปยังพื้นที่ส่วนภูมิภาค เพื่อให้การจัดงานเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ สอดคล้องกับนโยบายการพัฒนาทุนทางวัฒนธรรมและการส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ของประเทศ

สำหรับการจัดงานในปี 2569 กระทรวงวัฒนธรรมเตรียมจัดกิจกรรมสำคัญในกรุงเทพมหานคร 3 แห่ง ได้แก่ วัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร ถนนทรงวาด และท่าเตียน โดยแต่ละพื้นที่จะนำเสนอเอกลักษณ์ของประเพณีลอยกระทงในมิติที่แตกต่างกัน ทั้งการอนุรักษ์ขนบธรรมเนียมดั้งเดิม การสร้างสรรค์กิจกรรมผ่านเทคโนโลยีสมัยใหม่ และการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม พร้อมเชื่อมโยงการจัดงานใน 5 จังหวัดอัตลักษณ์ 20 จังหวัดวิถีถิ่นทั่วไทย รวมถึงกิจกรรมที่ดำเนินการโดยเครือข่ายสภาวัฒนธรรมและภาคเอกชน เพื่อกระจายโอกาสให้ประชาชนได้สัมผัสเสน่ห์ประเพณีลอยกระทงในแต่ละท้องถิ่นอย่างทั่วถึง

วัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร ระหว่างวันที่ 23–24 พฤศจิกายน 2569 เตรียมเปิดพื้นที่แห่งการเรียนรู้และสืบสานประเพณีลอยกระทงไทยท่ามกลางสถาปัตยกรรมอันทรงคุณค่าริมแม่น้ำเจ้าพระยา โดยภายในงานจะมีกิจกรรมสาธิตการประดิษฐ์กระทงจากวัสดุธรรมชาติ การสาธิตภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม อาหารและขนมไทย ตลอดจนนิทรรศการองค์ความรู้เกี่ยวกับชุดไทยพระราชนิยมสำหรับสตรี 8 แบบ และเสื้อพระราชทานสำหรับบุรุษ 3 แบบ เพื่อเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับการแต่งกายไทยอย่างถูกต้องเหมาะสม พร้อมเปิดโอกาสให้ประชาชนได้สัมผัสประสบการณ์ลอยกระทงผ่านเทคโนโลยี Interactive และบ่อลอยกระทงรักษ์โลก ซึ่งเป็นอีกทางเลือกในการร่วมสืบสานประเพณีโดยคำนึงถึงการลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

ไฮไลต์สำคัญในพิธีเปิดงาน ณ วัดอรุณฯ วันที่ 24 พฤศจิกายน 2569 จะเริ่มต้นด้วยการแสดงทางวัฒนธรรมชุด “ลุ่มเจ้าพระยา สายธาราผูกพัน วันลอยกระทง” ร่วมด้วยโอปอล สุชาตา ช่วงศรี Miss World 2025 ถ่ายทอดความงดงามของประเพณีไทยผ่านศิลปะการแสดงร่วมสมัย ก่อนเข้าสู่พิธีเปิดอย่างเป็นทางการโดยนายกรัฐมนตรี ซึ่งมีกำหนดเยี่ยมชมนิทรรศการชุดไทยพระราชนิยม กิจกรรมทางวัฒนธรรม ณ ลานอรุณ by Thai Group และร่วมลอยกระทงบริเวณท่าน้ำวัดอรุณฯ ตลอดจนเยี่ยมชมบ่อลอยกระทงรักษ์โลกและกิจกรรมลอยกระทงผ่านเทคโนโลยี Interactive นอกจากนี้ ตลอดระยะเวลาการจัดงานยังเตรียมการแสดงศิลปวัฒนธรรมหลากหลายรูปแบบ อาทิ การแสดงชุด “นพมาศบูชาสายธาราสุโขทัย” การแสดงหุ่นละครเล็กชุด “ธาราศิลป์ถิ่นสยาม” การแสดงชุด “นทีศรีล้านนา บูชาดวงประทีป” การแสดงนาฏกรรมร่วมสมัยชุด “รุ่งอรุณ” และการแสดงดนตรีร่วมสมัยชุด “สยามซินเนอร์จี” (Siam Synergy) เพื่อสะท้อนความหลากหลายของศิลปวัฒนธรรมไทยและสร้างการมีส่วนร่วมของประชาชนทุกช่วงวัย

ถนนทรงวาด ณ ลานช้าง AWC ย่านประวัติศาสตร์ถนนทรงวาด ระหว่างวันที่ 23–24 พฤศจิกายน 2569 เตรียมสร้างปรากฏการณ์ลอยกระทงร่วมสมัยภายใต้งาน “ทรงวาดนฤมิต สายธาราแห่งพระแม่คงคา” โดยนำเสน่ห์ของย่านการค้าเก่าแก่ริมแม่น้ำเจ้าพระยามาผสมผสานกับศิลปะ เทคโนโลยี และความคิดสร้างสรรค์ ภายใต้แนวคิด “River Meets Magic” บูรณาการร่วมกับกลุ่ม Made in Song Wat และกิจกรรม Song Wat Week 2026 เพื่อถ่ายทอดเรื่องราวประวัติศาสตร์ชุมชนในรูปแบบ Living Museum พร้อมนิทรรศการมรดกชุมชน งานคราฟต์ร่วมสมัย ผลิตภัณฑ์และอาหารท้องถิ่น ตลอดจนการจัดแสดงภาพจำลองบรรยากาศลอยกระทงผ่านจอ LED และจุดถ่ายภาพรถตุ๊ก ๆ อันเป็นเอกลักษณ์ของย่าน รวมถึงการตกแต่งสถานที่ด้วยไฟย้อมสถาปัตยกรรม (Architectural Lighting) เพื่อสร้างประสบการณ์การท่องเที่ยวทางวัฒนธรรมรูปแบบใหม่ที่เชื่อมโยงประวัติศาสตร์ วิถีชีวิตชุมชน และพลังสร้างสรรค์ของคนรุ่นใหม่

สำหรับพิธีเปิดงานถนนทรงวาด นางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมมีกำหนดเป็นประธานในพิธี โดยก่อนเข้าสู่พิธีเปิดจะเยี่ยมชมกิจกรรมสาธิตการทำกระทงรีไซเคิล ณ Play Art House ซึ่งจัดโดยสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย จากนั้นร่วมชมการแสดงชุด “พลังแห่งสายน้ำ จิตวิญญาณและแสงศิลป์” (Power of the River: Spirit and Light Art) นำโดยเก่ง ธชย ประทุมวรรณ ถ่ายทอดบทขับเสภาผสานการแสดงไทยร่วมสมัยและศิลปะแห่งแสง ก่อนเข้าสู่พิธีเปิดเชิงสัญลักษณ์ด้วยการปล่อยกระทงประทีปปฐมฤกษ์ดิจิทัลผ่านจอ Immersive LED ตามด้วยการแสดงฝูงบินโดรนแปรอักษร (Drone Light Show) จำนวน 300 ลำ เหนือท้องฟ้าริมแม่น้ำเจ้าพระยา การแสดงแพกระทงสายระบบปิดกว่า 560 กระทง การแสดงพลุกลางแม่น้ำกว่า 1,200 นัด และการแสดงนาฏศิลป์ไทยร่วมสมัย พร้อมกิจกรรมลอยกระทงดิจิทัลและการออกร้านชุมชน เพื่อสะท้อนการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมมาสร้างมิติใหม่ให้กับประเพณีไทย พร้อมกระตุ้นเศรษฐกิจสร้างสรรค์ในย่านประวัติศาสตร์

ขณะที่ ท่าเตียน เขตพระนคร ในวันที่ 24 พฤศจิกายน 2569 สำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัยเตรียมจัดกิจกรรม “วาดกระทง @ ท่าเตียน” เปิดพื้นที่ให้ประชาชนร่วมเรียนรู้การสืบสานประเพณีผ่านศิลปะและการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม โดยนำขยะพลาสติกจากคลองลาดพร้าวมาสร้างสรรค์เป็นกระทงและงานศิลปะภายใต้แนวคิดกระทงวันเพ็ญ “Won Phen” ออกแบบและผลิตโดยธีรชัย ศุภเมธีกูลวัฒน์ ศิลปินศิลปาธร สาขาศิลปะการออกแบบ ประจำปี 2569 พร้อมกิจกรรมเวิร์กช็อปสร้างสรรค์ลวดลายบนกระทงจากวัสดุรีไซเคิล โดยส่งเสริมการลอยกระทงในบ่อรักษ์โลกเพื่อให้สามารถจัดเก็บและนำกระทงกลับมาใช้ซ้ำได้ ลดการสร้างขยะในแม่น้ำลำคลอง และปลูกจิตสำนึกให้ประชาชนเห็นความสำคัญของการอนุรักษ์สายน้ำควบคู่กับการรักษาประเพณีอันดีงามของไทย

นอกจากนี้ กระทรวงวัฒนธรรมยังสนับสนุนเครือข่ายสภาวัฒนธรรมกรุงเทพมหานคร เตรียมจัดกิจกรรมส่งเสริมประเพณีลอยกระทงภายใต้แนวคิด “ลอยกระทง ไท ไทย สืบสานคุณค่า สู่คนรุ่นใหม่ เสน่ไทยในมหานคร” ในวันที่ 24 พฤศจิกายน 2569 ครอบคลุมพื้นที่ 6 แห่ง ได้แก่ วัดราษฎร์นิยมธรรม เขตสายไหม วัดปากบ่อ เขตสวนหลวง สวนสันติชัยปราการ เขตพระนคร วัดศาลาแดง เขตบางแค สวนเสรีไทย เขตบึงกุ่ม และไอคอนสยาม เขตคลองสาน เพื่อกระจายโอกาสให้ประชาชนในพื้นที่ต่าง ๆ ของกรุงเทพมหานครสามารถเข้าร่วมกิจกรรมและสืบสานประเพณีลอยกระทงได้อย่างทั่วถึง

ในส่วนภูมิภาค วธ. โดย สวธ. ส่งเสริมการจัดงานใน 5 จังหวัดอัตลักษณ์ ได้แก่ จังหวัดเชียงใหม่ กับประเพณีป๋าเวณียี่เป็ง ถ่ายทอดมนต์เสน่ห์ล้านนาผ่านการฟ้อนเทียนและแสงประทีปริมแม่น้ำปิง จังหวัดสุโขทัย กับงานประเพณีลอยกระทง เผาเทียน เล่นไฟ ท่ามกลางบรรยากาศเมืองมรดกโลก จังหวัดตาก กับประเพณีลอยกระทงสายไหลประทีป ๑๐๐๐ ดวง อันโดดเด่นด้วยการลอยกระทงกะลามะพร้าว จังหวัดสมุทรสงคราม กับประเพณีลอยกระทงกาบกล้วยเมืองแม่กลอง ซึ่งสะท้อนภูมิปัญญาการใช้วัสดุธรรมชาติ และจังหวัดร้อยเอ็ด กับประเพณีสมมาน้ำ คืนเพ็ง เส็งประทีป ซึ่งมีการรำวงสมมาน้ำโดยนางรำกว่า 5,000 คน เพื่อสะท้อนความหลากหลายของภูมิปัญญา ความเชื่อ และวิถีชีวิตของแต่ละท้องถิ่น พร้อมส่งเสริมการจัดกิจกรรมในอีก 20 จังหวัดวิถีถิ่นทั่วไทย ได้แก่ ขอนแก่น อำนาจเจริญ พระนครศรีอยุธยา นราธิวาส บึงกาฬ กำแพงเพชร ลำปาง ระนอง สงขลา อุทัยธานี ชัยนาท กาญจนบุรี นครราชสีมา หนองคาย อุดรธานี นนทบุรี ตรัง ชุมพร อุตรดิตถ์ และฉะเชิงเทรา ตลอดจนกิจกรรมที่ดำเนินการโดยภาคเอกชนและเครือข่าย
ทางวัฒนธรรมในพื้นที่ เพื่อกระจายโอกาสทางการท่องเที่ยวและสร้างรายได้แก่ประชาชนและชุมชนอย่างทั่วถึง

ขณะเดียวกัน กรมส่งเสริมวัฒนธรรมยังเดินหน้ายกระดับการเผยแพร่ประเพณีลอยกระทงไทยสู่ระดับนานาชาติ ผ่านการจัดทำบทเพลง “รำวงลอยกระทง” ใน 6 ภาษา ได้แก่ ภาษาไทย ภาษาอังกฤษ ภาษาจีน ภาษาเกาหลี ภาษาญี่ปุ่น และภาษาสเปน โดยประสานกระทรวงการต่างประเทศเผยแพร่ไปยังสถานเอกอัครราชทูตไทยในต่างประเทศ ตลอดจนร่วมกับเครือข่ายสภาวัฒนธรรมไทยในต่างประเทศส่งเสริมการจัดกิจกรรมลอยกระทง ณ กรุงวอชิงตัน ดี.ซี. สหรัฐอเมริกา เพื่อสร้างการรับรู้และเปิดโอกาสให้ชาวต่างชาติได้เรียนรู้คุณค่าและเสน่ห์ของประเพณีไทย อันเป็นการขยายบทบาททุนทางวัฒนธรรมในการสร้างภาพลักษณ์ที่ดีของประเทศไทยในเวทีโลก

ทั้งนี้ จากผลการประเมินการจัดงานประเพณีลอยกระทง พุทธศักราช 2568 ณ วัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร พบว่ามีผู้เข้าร่วมงานชาวไทย 57,550 คน และชาวต่างชาติ 6,000 คน รวมทั้งสิ้น 63,550 คน โดยผู้เข้าร่วมงานมีความพึงพอใจในระดับมากถึงมากที่สุด ร้อยละ 99.11 ขณะที่ผู้ประกอบการมีความพึงพอใจร้อยละ 99.05 และผลการประเมินด้านความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมไทยและภูมิปัญญาท้องถิ่นอยู่ที่ร้อยละ 100 นอกจากนี้ ยังสามารถสร้างกระแสเงินหมุนเวียนทางเศรษฐกิจรวมกว่า 182.36 ล้านบาท แบ่งเป็นภายในพื้นที่จัดงานกว่า 56.59 ล้านบาท และนอกพื้นที่จัดงานกว่า 125.76 ล้านบาท สะท้อนถึงศักยภาพของงานประเพณีลอยกระทงในการสร้างคุณค่าทั้งด้านวัฒนธรรม การท่องเที่ยว และเศรษฐกิจ โดยในปี 2569 วธ. โดย สวธ. ตั้งเป้าต่อยอดความสำเร็จดังกล่าว ทั้งในด้านการเพิ่มการมีส่วนร่วมของประชาชนและนักท่องเที่ยว การสร้างรายได้แก่ผู้ประกอบการและชุมชน การส่งเสริมการเรียนรู้ทางวัฒนธรรม และการลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม เพื่อยกระดับการจัดงานประเพณีไทยให้มีคุณภาพและความยั่งยืนยิ่งขึ้น

“ขอเชิญชวนพี่น้องประชาชนและนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ ร่วมสัมผัสเสน่ห์ประเพณีลอยกระทง พุทธศักราช 2569 ในพื้นที่ต่าง ๆ ทั่วประเทศ พร้อมร่วมสร้างบรรยากาศอันงดงามด้วยการสวมใส่ชุดไทยพระราชนิยมสำหรับสตรี เสื้อพระราชทานสำหรับบุรุษ หรือชุดไทยและผ้าไทยพื้นถิ่นในรูปแบบที่เหมาะสม เพื่อแสดงความภาคภูมิใจในอัตลักษณ์และมรดกทางวัฒนธรรมของชาติ โดยเฉพาะในช่วงเวลาสำคัญที่ประเทศไทยกำลังเตรียมเข้าสู่การพิจารณาขึ้นทะเบียน ‘ชุดไทย: ความรู้ งานช่างฝีมือ และแนวปฏิบัติการแต่งกายชุดไทยประจำชาติ’ เป็นมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติขององค์การยูเนสโก ในเดือนธันวาคมนี้ จึงนับเป็นโอกาสอันดีที่คนไทยจะร่วมกันเผยแพร่ความงดงามของชุดไทยให้เป็นที่ประจักษ์ พร้อมขอเชิญชวนทุกคนร่วมกันลอยกระทงอย่างรักษ์โลก เลือกใช้กระทงจากวัสดุธรรมชาติที่ย่อยสลายได้ง่าย หรือร่วมกิจกรรมลอยกระทงในรูปแบบที่ช่วยลดขยะในแหล่งน้ำ เพื่อให้การสืบสานประเพณีไทยดำเนินควบคู่ไปกับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม และร่วมกันส่งต่อคุณค่าอันงดงามของมรดกทางวัฒนธรรมไทยสู่คนรุ่นใหม่อย่างยั่งยืน”

ประชาชนสามารถติดตามรายละเอียดการจัดงานประเพณีลอยกระทง พุทธศักราช 2569 และกิจกรรมในพื้นที่ต่าง ๆ ทั่วประเทศได้ทางเว็บไซต์กรมส่งเสริมวัฒนธรรม www.culture.go.th และ Facebook Fanpage: กรมส่งเสริมวัฒนธรรม