นางสาวปิยะรัฐชย์ ติยะไพรัช รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวว่า จากที่ได้มีการหารือร่วมกันกับผู้แทนคณะทำงานผู้ประสานงานเครือข่าย Young Smart Farmer (YSF) ระดับเขต ในงานโครงการงานเวทีนวัตกรรมเสริมสร้าง Smart Farmer รุ่นใหม่: Agri-Innovation Forum ณ โรงเรียนสุโขทัยวิทยาคม อำเภอเมืองสุโขทัย จังหวัดสุโขทัย เมื่อวันที่ 12 กันยายน 2569 ที่ผ่านมา สามารถสรุปข้อเสนอแนะของ YSF ได้เป็น 7 ด้าน ได้แก่ ด้านองค์ความรู้ หลักสูตรฝึกอบรม และกระบวนการดำเนินงาน ด้านฐานข้อมูลและระบบสารสนเทศ ด้านการสนับสนุน พัฒนาต่อยอด Young Smart Farmer และศูนย์บ่มเพาะเกษตรกรรุ่นใหม่ ด้านการเชื่อมโยงเครือข่ายและการรวมกลุ่ม ด้านการตลาดและช่องทางจำหน่ายสินค้า ด้านงบประมาณสนับสนุนและแหล่งเงินทุน และด้านการประชาสัมพันธ์ และการเผยแพร่ผลงาน
ทั้งนี้ ข้อสังเกตเชิงนโยบายในภาพรวมจากประเด็นข้อเสนอของผู้แทนคณะทำงานผู้ประสานงานเครือข่าย YSF ระดับเขต เห็นควรกำหนดให้มีการติดตามผลการดำเนินการในแต่ละด้านอย่างต่อเนื่อง โดยในด้านการตลาดและช่องทางจำหน่ายสินค้า ความต้องการพื้นที่จำหน่ายสินค้าของ YSF ในระดับจังหวัด แพลตฟอร์มออนไลน์กลาง และการเชื่อมโยงตลาดต่างประเทศ ด้านฐานข้อมูลและระบบสารสนเทศ ความต้องการฐานข้อมูล/Data Center ที่ทันสมัยและรวมศูนย์ ทั้งในระดับกรมและระดับเขต ด้านแหล่งเงินทุนและการรวมกลุ่ม ข้อจำกัดในการเข้าถึงแหล่งทุน การรวมกลุ่มสหกรณ์ข้ามพื้นที่ และแนวทางสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำ ด้านองค์ความรู้และหลักสูตรฝึกอบรม ความต้องการหลักสูตรที่ต่อเนื่อง ตรงกับบริบทพื้นที่ และการจัดทำปฏิทินฝึกอบรมล่วงหน้ารายไตรมาส และด้านงบประมาณสนับสนุน ความต่อเนื่องของงบประมาณ การจัดตั้งงบกลางระดับจังหวัด และกลไกค้ำประกันวงเงินกู้
ด้านนายรพีทัศน์ อุ่นจิตตพันธ์ รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวว่า กรมส่งเสริมการเกษตรได้จัดประชุมเพื่อขับเคลื่อนการดำเนินงานพัฒนา YSF โดยได้รับฟังข้อเสนอจาก YSF ในแนวทางยกระดับ YSF เป็นผู้ประกอบการธุรกิจเกษตรจาก Case Study ของ YSF จังหวัดอุดรธานี ซึ่งได้รวมตัวกันจัดตั้งสหกรณ์เกษตรกรรุ่นใหม่จังหวัดอุดรธานี จำกัด เพื่อใช้กลไกสหกรณ์เป็นเครื่องมือในการแก้ไขปัญหาการประกอบอาชีพเกษตรกรรม โดยเฉพาะข้อจำกัดด้านการตลาดของเกษตรกรรายย่อย ซึ่งมีผลผลิตจากฟาร์มที่หลากหลาย แต่มีปริมาณสินค้าในแต่ละรายไม่มากเพียงพอที่จะเข้าสู่ตลาดขนาดใหญ่ได้อย่างต่อเนื่องด้วยตนเอง รวมถึงข้อจำกัดด้านการรวบรวมสินค้า การขนส่ง การควบคุมคุณภาพ และอำนาจต่อรองทางการค้า การดำเนินงานของสหกรณ์มุ่งเน้นการรวบรวมผลผลิตจากสมาชิกและเครือข่ายเกษตรกร เพื่อเพิ่มปริมาณสินค้าให้เพียงพอต่อความต้องการของตลาด เชื่อมโยงผลผลิตจากฟาร์มเข้าสู่ผู้ซื้อ และสร้างโอกาสให้เกษตรกรสามารถจำหน่ายสินค้าได้อย่างเป็นระบบมากกว่าการดำเนินธุรกิจแยกรายบุคคล
“การประชุมเพื่อขับเคลื่อนการดำเนินงานพัฒนา YSF ยังเน้นย้ำประเด็นแนวทางการเชื่อมโยง YSF เข้ากับ Young Entrepreneur Chamber of Commerce (YEC) ซึ่งเป็นเครือข่ายนักธุรกิจรุ่นใหม่ภายใต้หอการค้าไทย ที่มุ่งเน้นการเชื่อมโยงคน รุ่นใหม่ และโอกาสทางธุรกิจ เป็นความร่วมมือกันระหว่างภาคธุรกิจ/การตลาด กับภาคการเกษตรสมัยใหม่ โดยการเสริมสร้างทักษะผู้นำ พัฒนาทักษะการบริหารยุคใหม่ การคิดเชิงกลยุทธ์ และการทำงานร่วมกัน เพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากและการเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตรของจังหวัดหรือพื้นที่นั้น ๆ และการสนับสนุนให้ YSF ได้เข้าถึงแหล่งทุนในการเป็นผู้ประกอบการเกษตร ภายใต้ความร่วมมือกับธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการส่งเสริม สนับสนุน และพัฒนาศักยภาพของสถาบันเกษตรกร เพื่อสร้างความเข้มแข็งในการบริหารจัดการธุรกิจและการประกอบอาชีพ” รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าว
กรมส่งเสริมการเกษตรได้ดำเนินงานพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ให้เป็น YSF มาตั้งแต่ปี 2557 มีกลุ่มเป้าหมายเป็นเกษตรกรรุ่นใหม่ที่มีอายุระหว่าง 17 – 45 ปี มุ่งเน้นกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้และการสร้างเครือข่าย โดยให้เกษตรกรเป็น “ศูนย์กลางการเรียนรู้และออกแบบการเรียนรู้ด้วยตนเอง” และเจ้าหน้าที่ส่งเสริมการเกษตรเป็น “ผู้จัดการเรียนรู้” มีเป้าหมายหลักในการพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ให้สามารถทดแทนเกษตรกรผู้สูงอายุ และสร้างแรงจูงใจให้คนรุ่นใหม่หันมาประกอบอาชีพเกษตรกรรม โดยส่งเสริมและพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่สู่การเป็นผู้ประกอบการเกษตรที่มีการใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่ ความคิดสร้างสรรค์และนวัตกรรมในการทำการเกษตร เพื่อให้เกษตรกรสามารถพัฒนาอาชีพด้านการเกษตรของตนเองได้ โดยมีการวางแผนการผลิตที่มีประสิทธิภาพสอดรับกับพื้นที่และสินค้า ทำให้ผลผลิตมีคุณภาพดี ได้มาตรฐาน ปลอดภัย และตรงตามความต้องการต่อผู้บริโภค มุ่งสู่การเป็น Smart Product ส่งผลให้เกษตรกรมีรายได้เพิ่มขึ้น และพัฒนาสู่การเป็นผู้ประกอบการเกษตรที่มีศักยภาพในการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการด้านการผลิต การแปรรูป และการตลาดสินค้าเกษตร
“ปัจจุบัน มีเกษตรกรรุ่นใหม่ที่ผ่านการประเมินคุณสมบัติเป็น YSF จำนวน 29,362 ราย ซึ่งกรมส่งเสริมการเกษตรได้เข้าไปสนับสนุนการขับเคลื่อนการดำเนินงานเครือข่าย YSF ในทุกระดับ ทั้งระดับจังหวัด เขต และระดับประเทศ รวมทั้งมีการจัดตั้งและดำเนินงานศูนย์บ่มเพาะเกษตรกรรุ่นใหม่ จำนวน 649 ศูนย์ทั่วประเทศ เพื่อเป็นศูนย์กลางการทำงานของเครือข่าย YSF ระดับจังหวัดในการเชื่อมโยงหน่วยงานภาคี ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน องค์กรอิสระ สถาบันการศึกษา สถาบันวิจัย และสถาบันการเงิน ร่วมกันพัฒนาและยกระดับ YSF” รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวทิ้งท้าย