กระทรวงสาธารณสุข โดยกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก จัดพิธีถวายราชสักการะพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 ในฐานะ “พระบิดาแห่งการแพทย์แผนไทย” เนื่องในวันภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยแห่งชาติ ประจำปี 2569 ชูแนวคิดสืบสานพระราชปณิธาน รวบรวมองค์ความรู้มรดกโลกจารึกวัดโพธิ์ เชื่อมโยงนวัตกรรมทางการแพทย์ ขับเคลื่อนเศรษฐกิจสุขภาพอย่างยั่งยืน ตั้งเป้าปี 2570 เดินหน้าคุ้มครองตำรับยาชาติ กว่า 10,000 รายการ พร้อมผลักดันยาแผนไทยเข้าโรงพยาบาลและคุ้มครองตำรับยาชาติต่อเนื่อง
วันที่ 29 ตุลาคม 2569 ณ ลานพระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว พระมหาเจษฎาราชเจ้า รัชกาลที่ 3 สวนสมุนไพรเทวะเวสม์รมณีย์ กรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก นายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข เป็นประธานในพิธีวางพานพุ่มดอกไม้ถวายราชสักการะพระบาทสมเด็จ พระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว พระมหาเจษฎาราชเจ้า เนื่องในวันภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยแห่งชาติ ประจำปี 2569 เพื่อน้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณและสืบสานพระราชปณิธานด้านการอนุรักษ์ภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย โดยมีผู้บริหารกระทรวงสาธารณสุข พร้อมด้วยหน่วยงานภาครัฐและภาคีเครือข่ายร่วมวางพานพุ่มดอกไม้ถวายราชสักการะ
นายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข เปิดเผยว่า วันที่ 29 ตุลาคมของทุกปี เป็นวันสำคัญที่ประชาชนชาวไทยร่วมกันน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 ผู้ทรงมีพระราชกรณียกิจสำคัญในการรวบรวมและจารึกองค์ความรู้ด้านการแพทย์แผนไทย ตำรายา และ การรักษาโรคไว้ ณ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ราชวรมหาวิหาร (วัดโพธิ์) เพื่อให้ประชาชนเข้าถึงและสืบทอดภูมิปัญญา อันทรงคุณค่า ซึ่งศิลาจารึกวัดโพธิ์ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกความทรงจำแห่งโลกจากองค์การยูเนสโก (UNESCO) สะท้อนถึงคุณค่าขององค์ความรู้ไทยที่ได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ
กระทรวงสาธารณสุข มุ่งมั่นสืบสานพระราชปณิธาน โดยนำภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยมาพัฒนาและประยุกต์ใช้ร่วมกับองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และหลักฐานเชิงประจักษ์ เพื่อยกระดับคุณภาพบริการสุขภาพ เพิ่มทางเลือกในการดูแลรักษา ลดการพึ่งพายาจากต่างประเทศ และสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจให้แก่เกษตรกร ผู้ผลิตสมุนไพร และผู้ประกอบการไทยอย่างยั่งยืน
นายพัฒนา กล่าวต่อไปว่า กระทรวงสาธารณสุขยืนยันความพร้อมในการพัฒนาพื้นที่อนุสรณ์สถาน แหล่งเรียนรู้ พิพิธภัณฑ์ และศูนย์บริการสุขภาพอย่างครบวงจร เพื่อเชื่อมโยงองค์ความรู้ดั้งเดิมเข้ากับนวัตกรรมและ การสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ พร้อมเชิญชวนประชาชนร่วมภาคภูมิใจและสืบทอดมรดกภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย ให้คงอยู่คู่สังคมไทยอย่างยั่งยืนต่อไป
ด้าน ดร.นพ.พงศธร พอกเพิ่มดี อธิบดีกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก เปิดเผยว่า สำหรับทิศทางการดำเนินงานในปี 2570 กรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก มุ่งขับเคลื่อนการอนุรักษ์และคุ้มครองภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยอย่างเป็นระบบ โดยตั้งเป้าประกาศคุ้มครองตำรับยาและตำราเป็นของชาติ เพิ่มขึ้น มากกว่า 10,000 ตำรับ พัฒนาตำรับยาแผนไทยแห่งชาติเพิ่มจากฐานเดิม 324 ตำรับ อีก 200 ตำรับ และผลักดันตำรับยาแผนไทยและยาพื้นบ้านเข้าสู่บัญชียาโรงพยาบาลโดยมีการนำร่องดำเนินการในศูนย์การแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก เครือข่ายของกรมฯ มากกว่า 12 รายการ
ที่ผ่านมา กรมการแพทย์แผนไทยฯ ได้รวบรวมตำรับยาและตำราจากทั่วประเทศแล้วกว่า 500,000 ตำรับ ประกาศคุ้มครองเป็นตำรับตำราของชาติ 62,036 ตำรับ บันทึกในฐานข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ (HMPIS) จำนวน 41,886 ตำรับ เพื่อให้บุคลากรทางการแพทย์สามารถนำไปใช้ได้อย่างเหมาะสมตามมาตรฐาน และ ใช้ประโยชน์จากฐานข้อมูลดังกล่าว ในการเฝ้าระวังการละเมิดภูมิปัญญาในฐานะทรัพย์สินทางปัญญาของชาติ พร้อมสนับสนุนผู้ประกอบการพัฒนา ผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่มีคุณภาพ และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันในตลาดโลก