กระทรวงสาธารณสุขไทยร่วมกับกระทรวงการต่างประเทศ ร่วมประชุมเจ้าหน้าที่อาวุโสด้านการพัฒนาสุขภาพอาเซียน 11 ประเทศ บรรลุฉันทมติร่างสุดท้ายความตกลงจัดตั้งศูนย์อาเซียนด้านภาวะฉุกเฉินทางสาธารณสุขและโรคอุบัติใหม่ (ACPHEED) เตรียมลงนาม ในช่วงการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 49 ที่ สาธารณรัฐฟิลิปปินส์ เดือนพฤศจิกายน 2569 นี้
วันที่ 3 ตุลาคม 2569 ดร.นพ.โสภณ เอี่ยมศิริถาวร รองปลัดกระทรวงสาธารณสุข เปิดเผยภายหลังการประชุมพิเศษเจ้าหน้าที่อาวุโสด้านการพัฒนาสุขภาพอาเซียนรวม 11 ประเทศ (Special Meeting of the ASEAN Senior Officials Meeting on Health Development: SOMHD) เพื่อเจรจาความตกลงว่าด้วยการจัดตั้งศูนย์อาเซียนด้านภาวะฉุกเฉินทางสาธารณสุขและโรคอุบัติใหม่ (ACPHEED) ทางออนไลน์ ระหว่างวันที่ 1–2 ตุลาคม 2569 ที่ผ่านมา ว่า การประชุมดังกล่าว เป็นความร่วมมือกันของคณะผู้แทนไทย ทั้งจากกระทรวงสาธารณสุข และกระทรวงการต่างประเทศ โดยมีดร.สุชาดา เมฆธารา รองอธิบดีกรมอาเซียน ดร.สุรีวัลย์ ไทยประยูร รองผู้อำนวยการกองการต่างประเทศ ผู้แทนกองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข และนพ.ชนินันท์ สนธิไชย ผู้อำนวยการสำนักงานความร่วมมือระหว่างประเทศ กรมควบคุมโรค ร่วมเจรจาเนื้อหาและประเด็นที่ยังค้างอยู่จนสามารถได้ฉันทมติร่างสุดท้ายของความตกลง หรือ Establishment Agreement (EA) ว่าด้วยการจัดตั้งศูนย์อาเซียนด้านภาวะฉุกเฉินทางสาธารณสุขและโรคอุบัติใหม่ หลังจาก ที่ประชุมเจ้าหน้าที่อาวุโสของประเทศเจ้าภาพ ACPHEED ทั้ง 3 ประเทศ (Trilateral Meeting of ACPHEED Host Countries) ได้แก่ ไทย อินโดนีเซีย และเวียดนาม หารือกันอย่างเข้มข้นตลอดเดือนกันยายนที่ผ่านมา จนเห็นชอบต่อร่างความตกลง โดย ศูนย์ ACPHEED จะประกอบด้วยศูนย์ 3 แห่ง ได้แก่ ACPHEED for Prevention ตั้งอยู่ที่เวียดนาม ACPHEED for Detection ตั้งอยู่ที่อินโดนีเซีย และ ACPHEED for Response and Risk Communication ตั้งอยู่ที่ประเทศไทย ซึ่งเป็นที่ตั้งของสำนักเลขาธิการ ACPHEED ด้วย
ดร.นพ.โสภณ กล่าวต่อว่า การบรรลุฉันทมติครั้งนี้ถือเป็นหมุดหมายสำคัญของอาเซียน หลังจากมีการหารือและเจรจารายละเอียดมาอย่างยาวนานถึง 4 ปี โดยบรรยากาศการหารือเป็นไปอย่างสร้างสรรค์และสมานฉันท์ แสดงถึงเจตนารมณ์ร่วมกันที่จะก้าวข้ามความเห็นต่าง เพื่อยกระดับความมั่นคงด้านสุขภาพ เสริมสร้างขีดความสามารถในการป้องกัน เตรียมพร้อม และตอบโต้ภาวะฉุกเฉินทางสาธารณสุขของภูมิภาค สำหรับขั้นตอนต่อไป ร่างความตกลงฯ จะเข้าสู่การพิจารณาเห็นชอบโดยรัฐมนตรีสาธารณสุขอาเซียนและกระบวนการภายในของแต่ละประเทศสมาชิก โดยประเทศไทยยืนยันความมุ่งมั่นในการเร่งรัดกระบวนการภายใน เพื่อพร้อมลงนามตามกำหนดการในเดือนพฤศจิกายน 2569 และพร้อมขับเคลื่อนการทำงานร่วมกับประเทศสมาชิกเพื่อปกป้องประชาชนในภูมิภาคอย่างยั่งยืน